Τροφικές προτιμήσεις των τερμιτών

 

 
 
Το κύριο θρεπτικό συστατικό των υλικών που καταναλώνουν οι τερμίτες είναι η κυτταρίνη που αποτελεί το πιο κοινό οργανικό συστατικό στη φύση. Συμπερασματικά, υλικά φυτικής προελεύσεως όπως το ζωντανό και το νεκρό ξύλο, τα κλαδιά, οι ρίζες, το χόρτο, τα φυτικά υπολείμματα, το χαρτί ή το χαρτόνι, ο καπλαμάς, οι μοριοσανίδες (Novopan) και άλλα υλικά που περιέχουν χαρτί ή ξύλο, καθώς και διάφορα βαμβακερά ή φυτικής προελεύσεως υφάσματα, μπορούν να αποτελέσουν την τροφή τους.

Καταναλώνοντας το ξύλο ή άλλα φυτικά υλικά, αποσχίζουν με τις ισχυρές γνάθους τους λεπτά τμήματα χωρίς να τα απομακρύνουν. Τα καταπίνουν και τα αποθηκεύουν στον στόμαχο τους για πέψη, ενώ μέρος τους μοιράζονται με τους συγκατοίκους μέσω της τροφάλλαξης.

Έχουν προτίμηση σε ορισμένους τύπους ξύλου, ενώ η περιεκτικότητα σε χημικά συστατικά όπως έλαια, αλκαλοειδή και ρετσίνια δεν τους εμποδίζει (αν η τροφή είναι περιορισμένη και δεν υπάρχει για αυτούς άλλη τροφική επιλογή), αν και προσδίδει μία σχετική ανθεκτικότητα στις προσβολές.

Οι υπόγειοι τερμίτες προτιμούν ιδανικά το μουχλιασμένο ξύλο (σήψη από μύκητες) από το υγιές, το υγρό από το ξηρό και το μαλακό εαρινό από το σκληρότερο θερινό ξύλο. Αντίθετα οι όχι και τόσο επιλεκτικοί τερμίτες ξηρού ξύλου τρέφονται και με εαρινό και με θερινό ξύλο. Υπάρχει μια μικρή προτίμηση στο σομφό συγκριτικά με το εγκάρδιο ξύλο λόγω της υπάρξεως περισσοτέρου αμύλου και σακχάρων, ενώ η ποσότητα της δύσπεπτης για τα έντομα λιγνίνης είναι μικρότερη. Αν και οι υπόγειοι τερμίτες προτιμούν το μαλακό ξύλο από το σκληρό, κανένα είδος ξύλου δεν είναι απαγορευτικό για αυτούς, ιδιαίτερα όταν οι εναλλακτικές λύσεις τροφής είναι περιορισμένες.
 
 
 
Για να μετατρέψουν τα φυτικά υλικά σε τροφή εξαρτώνται στενά από τα πρωτόζωα και τα βακτήρια που ζουν μέσα στο πεπτικό σύστημα τους και μετατρέπουν την κυτταρίνη σε χρήσιμα -για τα έντομα- θρεπτικά στοιχεία. Χωρίς τη «συμβίωση» αυτή, οι τερμίτες δε θα επιβίωναν αφού δε θα μπορούσε να καλυφτεί η πιο σημαντική διαδικασία, η σίτιση.

Επειδή τα αναπαραγωγικά, οι οπλίτες και τα νεαρά δε μπορούν να τραφούν όπως οι εργάτες, εξαρτώνται από αυτούς που τους μεταδίδουν διαρκώς τους μικροοργανισμούς (από στόμα σε στόμα). Κατά την έκδυση αποβάλλεται το περιεχόμενο του οπισθίου εντέρου μαζί με το μεγαλύτερο μέρος των εντερικών μικροβίων και τα νεογέννητα έντομα αναπληρώνουν τα μικρόβια αυτά τρώγοντας τα υγρά της έδρας και τα εκδύματα των συγκατοίκων τους.

Το προσφάτως μουχλιασμένο ξύλο (φρεσκο-βρεγμένο ξύλο) αποτελεί για πολλά είδη τερμιτών στόχο - bonus αφού πρόκειται για τροφή μεγάλης θρεπτικής αξίας, ενώ το ξύλο είναι σίγουρα πιο εύπεπτο. Ορισμένα είδη τερμιτών μάλιστα ελκύονται από μύκητες επειδή παράγουν την ειδική φερομόνη (χημική ουσία επικοινωνίας των εντόμων) συναθροίσεως τους. Με τη σειρά τους οι τερμίτες συμβάλλουν στη διασπορά των μυκήτων, μεταφέροντας με τα σώματα και τα περιττώματα τους, σπόρια μυκήτων. Σε πειράματα που έχουν πραγματοποιηθεί όλα τα είδη ΜDF (Medium Density Fiber) προσβλήθηκαν από τερμίτες με πιο ανθεκτικό στην προσβολή εκείνο που είχε κατασκευαστεί από εγκάρδιο ξύλο ευρωπαϊκής δρυός. Τα MDF κατασκευάζονται από ρινίσματα ξύλου (πεύκου, δρυός ή οξιάς), ενώ η ρητίνη και το κερί είναι επίσης ευπαθή για τους τερμίτες.  Διαβάστε περισσότερα